سرقت ادبی - سرقت ادبی در پایان نامه - ایرانداک

یکی از دغدغه‌های مهم دانشجویان مقطع ارشد و دکتری در هنگام نوشتن پایان نامه شان و ثبت آن در سایت ایرانداک، این است که سرقت ادبی یا Plagiarism صورت نگیرد. سرقت ادبی (Plagiarism) به این معناست که شخصی همه یا بخشی از ایده‌های علمی یا نتایج تحقیقات فرد دیگری را بدون ذکر نام او در کار خود بیاورد و به نوعی ایده او را دزدیده و به نام خود ثبت کند. سرقت ادبی در پایان نامه ، مقاله، کتاب، کارهای تحقیقاتی و پژوهشی، فیلم، موسیقی و… رخ می‌دهد. سرقت ادبی که در انگلیسی پلیجریزم Plagiarism نامیده می‌شود، گاهی بصورت عمدی و با نیت قبلی صورت می‌گیرد، اما بعضی مواقع دانشجو این کار را غیر عمدی انجام می‌دهد و اصلا فکر این را هم نمی کند که دارد سرقت ادبی می‌کند!

سرقت ادبی در پایان نامه ارشد و دکتری در آینده بسیار مشکل ساز خواهد بود و در بهترین حالت به جریمه دانشجو و کسر نمره او می‌انجامد. اما اگر دانشجو و محقق عمداً و به تعداد زیادی سرقت ادبی در پایان نامه اش داشته باشد، این کار می‌تواند به رد پایان نامه او و حتی اخراجش از دانشگاه منجر شود. با این حال معنای پلیجریزم این نیست که شما هیچ گاه نتوانید از نتایج کار دیگران و ایده های جالب و کاربردی آنها در تحقیقات خود استفاده کنید؛ بلکه باید این کار را به شکلی انجام دهید که سرقت ادبی محسوب نشود. در این مقاله کافه یادداشت قصد دارد تا شما را با سرقت ادبی مجاز در پایان نامه آشنا کرده و راهکارهایی را برای انجام این کار به شما ارائه دهد. پس اصلا این مقاله را از دست ندهید!

معنا و پیشینه سرقت ادبی (Plagiarism)

مارکوس والریوس مارتیلیوس یکی از شاعران قرن نخست میلادی بود که در روم می‌زیست. او برای اولین بار کسانی که اشعار او را به نام خود برای دیگران می‌خواندند و به نوعی اشعار او را می‌دزدیدند، لقب غارتگر و فریبکار که به انگلیسی Plagiarius  می‌شود داد. در آن زمان بخاطر تعداد کم افراد محقق، پلیجریزم کمتر اتفاق می‌افتاد. اما اکنون و با رشد روز افزون علم و آسان شدن انتقال اطلاعات در اینترنت، و همچنین تعداد بالای افراد محقق و پژوهشگر، دزدی ادبی به شکل ها و شیوه‌های گوناگون انجام می‌شود. به همین علت دیگر روش سنتی تشخیص پلیجریزم پاسخگو نمی‌باشد و موتورها و نرم افزارهای پیشرفته و دقیقی که کارشان شناسایی سرقت ادبی در پایان نامه (Plagiarism) و دیگر کارهای تحقیقاتی است به کمک استادان و داوران آمده اند.

انواع سرقت ادبی و پلیجریزم (Plagiarism)

سرقت ادبی انواع مختلفی دارد. پلیجریزم می‌تواند در حوزه هنر، رسانه، ادبیات و پژوهش‌های دانشگاهی و علمی صورت بگیرد. در ادامه برای روشن تر شدن موضوع و افزایش آگاهی شما از وجود سرقت ادبی در پایان نامه تان، به توضیح چند مورد از انواع پلیجریزم (Plagiarism) می‌پردازیم.

  1. سرقت ادبی مستقیم

در این نوع پلیجریزم، فرد سارق کل اثر را، بدون ذره ای تغییر، از آن خود می‌خواند و مدعی می‌شود که این اثر تماما متعلق به اوست.

  1. پلیجریزم در بازنویسی

این نوع پلیجریزم در میان دانشجویان بسیار رایج است. در این نوع سرقت ادبی، فرد به تغییر کلمات و عبارات متن اقدام می‌نماید و بعد از انجام یک سری تغییرات کلی، اثر را به نام خود ثبت می‌کند. در این حالت اگر چه جملات و عبارات به شکل دیگری بیان شده اند، اما ایده و محتوای اصلی به سرقت رفته است.

  1. سرقت ادبی موزاییکی

در این نوع از پلیجریزم (Plagiarism) نویسنده محتوای آثار دیگران را با محتوای متن خود تلفیق می‌کند. در این حالت تشخیص دزدی ادبی در پایان نامه به سختی انجام شود و جملات سرقتی از متن نوسینده قابل شناسایی نیست.

  1. پلیجریزیم سایه ای

این حالت در زمانی است که فردی به شخص دیگری سفارش می‌دهد تا برای او کتاب، مقاله یا پایان نامه بنویسد و بعد از اتمام کار اسم فرد سفارش دهنده بر روی اثر چاپ می‌شود.

چگونگی استعلام موضوع پایان نامه در ایرانداک

دانشجویان برای اطمینان از عدم تکراری بودن موضوع خود و جلوگیری از سرقت ادبی، باید تاییدیه پایگاه ایرانداک و سامانه همانندجو را بدست بیاورند و آن را به دانشگاه محل تحصیل خود تحویل دهند. در ادامه به مراحل استعلام پایان نامه در این سایت می‌پردازیم.

  1. ابتدا باید در سایت ایرانداک وارد شده ( https://sabt.irandoc.ac.ir/) و در آن عضو شوید.
  2. بعد از ایجاد پروفایل شخصی، به قسمت پیشینه پژوهش وارد شوید.
  3. در قسمت “ثبت درخواست پیشینه” در سایت ایرانداک کلیک نمایید. در صفحه ای که برای شما باز می‌شود، بایستی اطلاعاتی که از شما درخواست شده است را وارد نمایید و سپس گزینه ثبت و پرداخت هزینه را بزنید. هزینه هر بار استعلام ۱۸ هزار تومان می‌باشد
  4. استعلام موضوع شما بعد از دو الی ده روز توسط ایرانداک به آدرس ایمیلی که در قسمت اطلاعات درج کرده‌اید فرستاده خواهد شد.

با هر کد ملی تنها می توانید یک بار در این سایت ایرانداک ثبت نام کنید، برای همین لازم نیست دانشجویان مقطع دکتری نام نویسی مجدد انجام دهند و با گذرواژه و ایمیلی که در مقطع ارشد درج نموده اند می توانند وارد سایت  ایرانداک شوند. به همین دلیل سعی کنید کد ملی و ایمیل خود را به دقت وارد نمایید و آنها را به خاطر بسپارید.

کار دیگری که می توان قبل از استعلام موضوع پایان نامه در ایرانداک انجام داد، بررسی آثار و پایان نامه های مرتبط با موضوع است. برای این کار می‌توانید از سامانه گنج در سایت ایرانداک کمک بگیرید تا با مطالعه پایان نامه دانشجویان دیگر، علاوه بر گرفتن ایده‌های جدید، از تکراری بودن موضوع خود نیز مطمئن شوید. برای ورود به این سامانه، بعد از رفتن به سایت ایرانداک، به قسمت اطلاعات فنی و علمی بروید و در زیرمجموعه‌های آن بر روی قسمت گنج کلیک کنید. سپس با جستجوی موضوع خود، پایان نامه های مرتبط با آن را دریافت نمایید.

چگونه سرقت ادبی مجاز در پایان نامه داشته باشیم؟! آیا می توان ایرانداک را دور زد؟

خب، سوالی که اکنون برای شما پیش می‌آید این است که چگونه از اثار دیگران در کار خود استفاده کنیم و با این حال متهم به سرقت ادبی در پایان نامه هم نشویم؟ پاسخ این سوال آن است که شما باید برای سرقت ادبی مجاز در پایان نامه تان نام منبع مورد استفاده خود را به شکل کامل و اصولی ذکر نمایید. به عنوان مثال اگر جمله‌ای را عینا از متن دیگری کپی کرده اید حتما از نقل قول ها استفاده کنید و برای استفاده از ایده‌های دیگران از بازنویسی اصولی استفاده نمایید.

دانشگاه‌ها و موسسات علمی گوناگون برای جلوگیری از سرقت ادبی در پایان نامه از سایت‌ها و نرم‌افزارهای تشخیص پلیجریزم (Plagiarism) بهره می‌برند و در صورت یافتن هر گونه پلیجریزیم غیر مجاز در کار، از پذیریش آن ممانعت می‌کنند. سایت ترجمه کافه یادداشت در ادامه به یکی از سایت هایی کمک کننده در این زمینه اشاره می‌نماید.

سایت ایرانداک ، سرقت ادبی مجاز در پایان نامه !

پژوهشگاه ایرانداک برای ثبت اسناد علمی معتبر در سال ۱۳۴۷ در ایران پایه گذاری شد. در سایت ایرانداک اسناد و مدارک علمی نظیر کتب علمی، مقالات علمی و همایشی، طرح‌های پژوهشی و تحقیقی و … ثبت می‌شود. علاوه بر ثبت اسناد و مدارک علمی و فنی کشور، ایرانداک وظیفه دارد تا پایان نامه‌های انجام گرفته شده در داخل کشور را نیز ثبت و نگهداری نماید. این پژوهشگاه دارای سه پژوهشکده اصلی است که پایگاه اطلاعاتی گنج و سامانه همانندجو از مهم ترین آنها هستند.

در سامانه همانندجو سایت ایرانداک ، برای سرقت ادبی مجاز در پایان نامه و یافتن میزان مشابهت پایان نامه شما با سایر تحقیقات علمی و جلوگیری از پلیجریزم (Plagiarism)، دانشجویان موظفند در ابتدای نگارش پایان نامه شان موضوع خود را در این سایت ثبت نمایند. در این صورت اگر این موضوع را قبلا فرد دیگری انتخاب کرده باشد موضوع انتخاب شده برای دانشجو قابل قبول نخواهد بود. بنابراین دانشجویان با کمک این سایت از تکراری نبودن موضوع انتخابی خود مطمئن می‌شوند.

سایت ها و نرم افزارهای دیگری نیز هستند که شما می‌توانید به آنها مراجعه کنید و با چک کردن پایان نامه خود به کمک این سایتها، آن را از خطر پلیجریزیم در امان نگه دارید.  سه لینک زیر، آدرس سه سایت معتبر در زمینه تشخیص سرقت ادبی یا Plagiarism در متون مختلف هستند.

  1. سایت ithenticate

https://www.ithenticate.com/

  1. سایت duplichceker

https://www.duplichecker.com/

  1. سایت copyleaks

https://copyleaks.com/

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *